Cierzniakowski: Ułuda sukcesu II RP

Państwo polskie powstałe w 1916, a ostatecznie umocowane w 1921 roku powstało w szczególnych okolicznościach. Odrodziło się ono po ponad stuleciu zaborów, gdy zostało podzielone między monarchie Hohenzollernów, Habsburgów i Romanowów. Skutkowało to upośledzeniem politycznym w czasie gdy rodziły się państwowości we współczesnym rozumieniu. Polityczne upośledzenie objawiało się cechami krytykowanymi przez Romana Dmowskiego i Stanisława Cata-Mackiewicza. II RP po około 20 latach [zależy od momentu uznawanego za początek niepodległości] skończyła żywot najechana przez Niemcy Adolfa Alojzowicza, Słowację ks. Tiso i ZSRR Stalina. Wojna skończyła się […]

Łuba: Jak ruska cerkiew niezależność traciła

Wśród powszechnej, polskiej świadomości (tak ludowej jak i naukowej) panuje przekonanie, jakoby każda cerkiew prawosławna jest niemalże genetycznie skażona podległością względem władzy świeckiej. Ten obraz został zaprezentowany w paru polskich filmach i serialach w których padają określenia typu „oni zawsze za rządzącymi”. Także w świecie nauki mamy taką wizję. Jest to częściowo prawdą, albowiem był okres, w którym to cerkiew była całkowicie podporządkowana… jednakże tak zawsze nie było. W tym tekście chciałbym zająć się przypadkiem prawosławia ruskiego. Chciałbym także zaznaczyć, że przymiotnik „ruska” należy odczytywać […]

Wegierski: George Parkin Grant in Canadian Context

This year is the centenary of George Grant’s birth, and thirty years since his passing. George Parkin Grant (1918-1988), is Canada’s leading traditionalist philosopher. The main expression of George Grant’s thought occurs in his four major books: Lament for a Nation: The Defeat of Canadian Nationalism (1965), Technology and Empire: Perspectives on North America (1969), English-Speaking Justice (1974/1985), and Technology and Justice (1986). Philosophy in the Mass Age (1959), and Time as History (1969), are his two major earlier works. Grant is a complex philosophical […]

Wegierski: Commemorating the centenary of George Grant’s birth, and thirty years since his passing

2018 marks the centenary of George Grant’s birth, and thirty years since his passing. George Parkin Grant is still probably the most prominent Canadian traditionalist philosopher. One could sharply ask today — is there still really a place for Grantian-type traditionalism in current-day Canada? First of all, it should be remembered that Grant’s profound and subtle definition of conservatism is very remote from what is its more common definition today, as mostly a tax- and budget-cutting ideology. Despite his greatly impassioned writing, Grant did not […]

Piętka: Żydzi a bitwa polsko-ukraińska o Lwów w 1918 roku

1 listopada 1918 r. żołnierze armii austro-węgierskiej narodowości ukraińskiej, będący zarazem nacjonalistami ukraińskimi, ogłosili się Ukraińską Armią Halicką, opanowali większość gmachów publicznych we Lwowie i proklamowali Zachodnioukraińską Republikę Ludową. Przewrót ten był możliwy dzięki wsparciu, zwłaszcza w uzbrojeniu, jakie nacjonaliści ukraińscy uzyskali od armii austro-węgierskiej. Miasto zamieszkałe w ogromnej większości przez Polaków stawiło opór. Polskie organizacje konspiracyjne liczyły tylko 700 osób (w tym Polska Organizacja Wojskowa około 300 osób). Brakowało broni. Do walki stanęła więc polska młodzież studencka i szkolna (Orlęta). Z walkami o Lwów […]

Rękas: Stanisław Mikołajczyk, czyli klęska fałszywego realisty

Jednym z najpopularniejszych mitów dotyczących powojennej historii Polski – jest uznawanie skrajnie nierealistycznej polityki Stanisława Mikołajczyka za przykład… realizmu politycznego, w dodatku skazanego na klęskę. Błędny obraz rzeczywistości „Próbował się dogadać ze Stalinem/komunistami i ledwo z życiem uszedł, czyli to dowód, że się ze Stalinem/komunistami dogadać nie dało – więc i nie należało próbować” – tak mniej więcej brzmi najczęstsze jednozdaniowe podsumowanie kilku lat z niekończącego się pasma polskich błędów politycznych. Oczywiście – podsumowanie całkowicie błędne. Stanisław Mikołajczyk niczego takiego NIE PRÓBOWAŁ. Przeciwnie, lider PSL […]

Eckardt: Sikorskiego sen o powrocie

Przyznam, że po książkę Radka Sikorskiego „Polska może być lepsza. Kulisy polskiej dyplomacji” sięgnąłem nie po to, by poznać poglądy byłego szefa dyplomacji na politykę zagraniczną. Te znam doskonale. Liczyłem raczej na oryginalne skróty myślowe, czy jak kto woli bon-moty, które są znakiem rozpoznawczym pana ministra, a które przedostając się do opinii publicznej, czynią zawsze wiele urokliwego harmidru. Niestety, musiałem obejść się smakiem. Książki o dyplomacji mają to do siebie, że zanim się ukażą, są dokładnie „sczytywane” i cyzelowane, by broń Bóg nie narobiły szkód, […]

Wegierski: The professor and the philosopher — Thomas Hurka and George Grant

In commemoration of 100 years since the birth of George Grant; 30 years since the passing of George Grant. This essay arose out of a piece defending George Parkin Grant – originally written in 1992 — that the Toronto Globe and Mail newspaper had refused to publish. In the last three or so decades, there seems to have emerged a tendency, in the Canadian establishment media, to criticize George Parkin Grant (1918-1988), one of Canada’s pre-eminent thinkers (on those rare instances when he is noticed at […]

Wielomski: Państwo suwerenne w teorii prawa międzynarodowego Francisco de Vitorii

Indianie czy suwerenne państwo? Klucz do Vitorii Francuzi o ludziach prowadzących życie nudne, w którym nie było wielkich i znaczących wydarzeń, mawiają, że „nie mają historii” (ils n’ont pas d’histoire). Gdybyśmy szukali takiego życiorysu, to bez problemu znajdziemy go w postaci Francisco de Vitorii, w którego życiu nie zdarzyło się autentycznie nic ciekawego, wyjąwszy karierę akademicką. Ten wielki hiszpański neoscholastyk nie ma historii także dlatego, że o jego życiu wiemy nie wiele, szczególnie o dzieciństwie i wczesnej młodości. Przez stulecia uważano, że z racji nazwiska […]

Wegierski: On the 330th Anniversary of the Glorious Revolution. The Historical Significance of the English Civil War

The persons who are likely to read konserwatyzm.pl are hopefully very atypical of the prevailing, contemporary North American ethos: profoundly concerned with history and culture, and able to read articles requiring a large degree of cerebral effort and long attention-span. This essay is written with the audacious thesis that the now very distant-seeming English Civil War of 1642-1648, and its real aftermath, the so-called Glorious Revolution of 1688, constitute one of the critical defining experiences of the new cultural identity that can be termed Anglo-Americanism, […]