Wegierski: Examining the “right-wing Green” critique of current-day America

Based on an English-language draft of a presentation for the 2013 Conference of the Polish Association for American Studies (PAAS) (Eating America: Crisis, Sustenance, Sustainability) (Wroclaw, Poland: University of Wroclaw, Department of English Studies), October 23-October 25, 2013. The paper was accepted for publication in The Polish Journal for American Studies, vol. 8 (2014), but additional work on the paper, necessary for publication there, was not completed because of unforeseen personal circumstances. Green or ecological/environmentalist ideas, which are sometimes instantiated by capital-G Green parties, are […]

Ziętek-Wielomska: Mieczysław F. Rakowski: polityczny emisariusz między Warszawą a Berlinem

Czytelnika nieobeznanego z rolą niemieckich kanałów wpływu w polityce PRL tytuł tego artykułu może zaskoczyć, albo przynajmniej zdziwić. Nie jest to jednakże moja ocena, lecz twierdzenie samego M. Rakowskiego, który takim mianem sam siebie określił: „Z obserwatora-dziennikarza, który popierał porozumienie [Gomułki z RFN – MZW], stałem się, za sprawą już wcześniej nawiązanych przeze mnie kontaktów z niemieckimi politykami i dziennikarzami, naprawdę szybko czymś w rodzaju dobrowolnego emisariusza”. Słowa te padają w artykule Rakowskiego zatytułowanym „Dziennikarz i polityczny emisariusz między Warszawą i Bonn” (Journalist und politischer […]

Śladewska: Wojenne losy Czechów wołyńskich

W II Rzeczypospolitej na terenie województwa wołyńskiego w 638 miejscowościach mieszkali Czesi, głównie w powiatach : Dubno, Łuck, Kowel. Po wybuchy II wojny światowej, Czesi, lojalni obywatele Państwa Polskiego dzielili los Polaków, tragizm sytuacji objawił się szczególnie ostro podczas okupacji niemieckiej. Wkraczające na Wołyń wojska niemieckie w czerwcu 1941 r. były entuzjastycznie witane przez Ukraińców, pozostałe grupy narodowościowe zostały zaskoczone współpracą Niemców z Ukraińcami i antypolską oraz antyżydowską propagandą sprowadzającą się do hasła „Ukraina dla Ukraińców”. Dezorientacja wynikała z braku wiedzy o faszystowskiej Organizacji Ukraińskich […]

Theoretical rights, multiculturalism, and marginality – the Polish-Canadian case

Partially based on a draft of an English-language presentation read at the 6th Congress of Polish Canadianists (Polish Association for Canadian Studies — PACS) (Poznan, Poland: Adam Mickiewicz University in Poznan), April 5-7, 2013. Beginning in the late-1960s, Canada has enacted an extensive policy of multiculturalism, which became especially entrenched since the introduction of the Charter of Rights and Freedoms in 1982. Governments in Canada (federal, provincial, and municipal) have been committed to supporting (at least to some extent) the cultural and organizational activities of […]

Wielomski: Śmierć Ludwika XVI w świetle ówczesnego prawa francuskiego

           W dniu 21 stycznia 1793 roku francuscy rewolucjoniści wykonali wyrok śmierci na Ludwiku XVI. Zbrodnia ta wywołała szok w całej Europie, wywołując żądzę zemsty pośród przeciwników Rewolucji i aplauz wśród jej zwolenników. Dziś, po przeszło 200 latach, chcielibyśmy się uwolnić – o ile to w ogóle możliwe – od emocji pro- i antyrewolucyjnych i zbadać ten wyrok z punktu widzenia ówczesnego prawa obowiązującego we Francji. Czy Ludwik XVI mógł zostać ścięty z mocy prawa Francji Ancien Régime’u? Tu raczej odpowiedź negatywna jest prosta […]

Śmiech: Dekomunizacja, Kowalski, Szymanowski, Tuwim i inni… antysemici

    Z wycofaniem się przez wojewodę łódzkiego z nadania ulicy imienia prezesa Kazimierza Kowalskiego wiąże się jeszcze jeden wątek, który warto w tym miejscu poruszyć, aby zamknąć temat ze świadomością potraktowania go w dostatecznie szerokim kontekście. Jeżeli pójdziemy tropem, którym poszedł Zbigniew Rau, mówiącym o „niezgodności [wypowiedzi Kowalskiego] z pluralistycznym charakterem łódzkiej tożsamości”, to oczywiście musimy zdawać sobie sprawę z tego, że nie dotyczy to tylko Łodzi, ale całej Polski i że może częściej używa się mantry „wielokulturowa przeszłość miejscowości X” (wstawić można dowolną […]

Wegierski: Political, constitutional, juridical, and socio-cultural aspects of the origins and development of the Canadian State

Partially based on an English-language text that appeared in Polish translation under the title “Kanada – eksperyment wielokulturowosci.” (Canada: an experiment in multiculturalism) trans. Olaf Swolkien. Miedzynarodowy Przeglad Polityczny (International Political Review) (Warsaw, Poland: Fundacja Srodkowoeuropejska – The Foundation for Central European) no 5 (no 10) (December 2004-January 2005), pp. 221-231. Formally speaking, Canada is a federal constitutional monarchy of the British Commonwealth with a parliamentary, not congressional, system. The head of the federal government and the primary decision maker is the prime minister, the […]

Modzelewski: Wrogość wobec Rosji zbliżała nas do bolszewizmu

Stulecie bolszewickiego przewrotu, mimo pojawienia się wielu publikacji i zainteresowania mediów, nie wywołało (jak dotychczas) szersze debaty na temat znaczenia tej „rewolucji” dla historii Polski. Nie bez powodu policentrycznie patrzę na ten problem, bo w końcu dla nas ważniejsze są nasze, polskie sprawy. A tzw. świat? Niech o niego martwi się „społeczność międzynarodowa”, wielkie korporacje, równie wielkie mocarstwa, oligarchowie i wizjonerzy. Na takie fanaberie trzeba mieć dużo czasu (czyli pieniędzy), a my, biedacy dopiero próbujemy się obronić przed ciągłym okradaniem (przepraszam: „międzynarodową optymalizacją podatkową”). Wydawałoby […]

Engelgard: Wielkość Aleksandra Wielopolskiego

Minęła 140. rocznica śmierci Aleksandra Wielopolskiego (1803-1877). Był on obecny na polskiej i europejskiej scenie przez zaledwie dwa lata, jego reformy, które miał dobrze zaplanowane i przemyślane, zostały w bardzo krótkim czasie w dużej mierze zrealizowane. Nie stawiał na porządku dziennym postulatu odzyskania niepodległości, w pewnym momencie zrezygnował nawet z żądania powrotu do Konstytucji z 1815 roku, ograniczając się do programu swego rodzaju półautonomii wyłącznie na obszarze Królestwa Polskiego. Nie miał za sobą poparcia społecznego, nie miał poparcia większości elit rosyjskich, a miał przeciwko sobie […]

Motas: Wilhelm Szewczyk – narodowiec z „Fantany”

Skandaliczna decyzja wojewody śląskiego o przemianowaniu jednego z głównych placów w Katowicach poprzez zastąpienie patronatu Wilhelma Szewczyka patronatem Marii i Lecha Kaczyńskich wywołała żywiołowy sprzeciw zarówno lokalnych środowisk, jak i szeregu instytucji z Uniwersytetem Śląskim na czele. Podobna reakcja świadczy o swoistym fenomenie spornej postaci, przynajmniej w jej regionalnym wymiarze. Sytuuje to także Szewczyka w gronie tych nielicznych przedstawicieli przedwojennych środowisk narodowych, którzy pomimo swego zaangażowania w dobie PRL-u cieszą się do dziś dużym uznaniem. Szewczykowi udało się zatem to, co niestety nie stało się […]