Lewicki: Kontrowersje wokół dyrektywy Rydza-Śmigłego z dnia 17 września 1939 roku

80 lat temu Rydz-Śmigły przekroczył granicę z Rumunią i opuścił terytorium Polski oraz walczące jeszcze oddziały Wojska Polskiego. Zanim znalazł się po drugiej stronie granicy, wobec wtargnięcia Armii Czerwonej do Polski w dniu 17 września, wydał znaną dyrektywę, czy też rozkaz, w sprawie stosunku do wkraczających oddziałów tej armii. Głosiła ona: „Sowiety wkroczyły. Nakazuję ogólne wycofanie na Rumunię i Węgry najkrótszymi drogami. Z bolszewikami nie walczyć, chyba w razie natarcia z ich strony albo próby rozbrojenia oddziałów. Zadania Warszawy i miast które miały się bronić […]

Sanocki: Portowa agencja towarzyska wita radośnie Wehrmacht

Zbliża się rocznica wybuchu II Wojny Światowej i przynajmniej tym razem nie będzie to rocznica obchodzona w sposób sztampowy.  Bo też – przyznacie Szanowni Czytelnicy – to ciągłe wspominanie ofiar, bombardowań, zbrodni  może w końcu stać się nudne. W dobie pojednania w ramach Unii Europejskiej, w czasie gdy wręcz wymogiem staje się „tolerancja” dla każdej mniejszości, szacunek dla każdej grupy czy to etnicznej, czy zawodowej czy erotycznej trzeba wreszcie odejść od sztampy tych narodowych zaduszek i zwrócić uwagę na dobre strony ówczesnych wydarzeń. I inaczej […]

Pius XII: O solidarności ludzkiej i państwie totalitarnym [1939]

PIUS XII: ENCYKLIKA SUMMI PONTIFICATUS Do Czcigodnych Braci Patriarchów, Prymasów, Arcybiskupów, Biskupów i innych Ordynariuszy, utrzymujących pokój i jedność ze Stolicą Apostolską, O SOLIDARNOŚCI LUDZKIEJ I PAŃSTWIE TOTALITARNYM Wielebnym Braciom pozdrowienie i błogosławieństwo w Panu! 1. Niezbadany w swych zamiarach Bóg powierzył Nam, bez żadnych naszych zasług, godność i ogromne obowiązki Najwyższego Pasterza w samą czterdziestą rocznicę poświęcenia rodzaju ludzkiego Boskiemu Sercu Jezusa, które Nasz nieśmiertelnej pamięci Poprzednik, Leon XIII, ustanowił w całym świecie przy końcu ubiegłego wieku, z okazji zbliżającego się Roku Świętego. 2. Jako świeżo […]

Lewicki: Sojusznicze gwarancje dla Polski w 1939 roku i dziś. Które są silniejsze i bardziej wiarygodne?

Gdy dziś w Polsce mówi się o sojuszach, to ma się na myśli NATO oraz relacje z USA. Jak silne są te sojusze i czy rzeczywiście będą działać, czy zagwarantują nam bezpieczeństwo? Wokół tematu jest wiele nieporozumień, które zaczynają się od błędnego rozumienia czym jest sojusz wojskowy. Najczęściej rozumie się go jako bezwzględne zobowiązanie do wspólnego wystąpienia przeciwko innemu państwu, szczególnie wobec jego agresji. Tymczasem tak działały sojusze w czasach dawnych, jeszcze do pierwszej wojny światowej. Wtedy sojusz, inaczej koalicja, oznaczał zobowiązanie do wspólnych działań […]

Cierzniakowski: Kumulacja błędów

W czasie II wojny światowej wszyscy gracze popełniali różne błędy. Ideologiczne (ZSRR), polityczne (Polska), szaleństwa (Niemcy), kalkulacji (USA), bądź bierności (Francja i WB). Problem w tym, że pozostałe państwa miały margines błędu poprzez posiadanie kolonii (Francja i WB), dystans (USA), głębię strategiczną (ZSRR) i możliwości odbudowy sił (Niemcy). W przypadku Polski niemal każdy błąd pociągał za sobą następne. Tu zostawało tylko opóźnianie bądź redukcja strat w celu zachowania sił do dalszej rozgrywki. Pycha Nieprzypadkowo jest uznawana za pierwszy grzech główny. Na poziomie strategicznym polegała na […]

Wielomski: We wrześniu 1939 roku mieliśmy trzy opcje. Rozmowa L. Sigana z politologiem i historykiem prof. A.Wielomskim

Co by się stało, gdyby Polska w 1939 roku weszła w inne sojusze niż była? — To jest bardzo trudne pytanie, które mi Pan zadał dlatego, że dotyczy różnego rodzaju dywagacji historycznych, których nie jesteśmy w stanie w żaden sposób zweryfikować, a dotyczących problemu: co by się stało, gdyby Polska w 1939 roku weszła w inne sojusze niż była. Rzeczpospolita miała w 1939 roku trzy możliwości. Zawrzeć sojusz z Francją i Wielką Brytanią, który się skończył tak, jak się skończył, ale miał też swoje zalety. Dzięki […]